Evlilik Sebebiyle İşten Ayrılan Kadın İşçinin Yasal Hakları Nelerdir?
Evlilik Nedeniyle İşten Ayrılma Kıdem Tazminatı Nedir? — Kahraman Hukuk Bürosu
Evlilik nedeniyle işten ayrılma kıdem tazminatı, resmî nikâhtan itibaren bir yıl içinde iş sözleşmesini kendi isteğiyle sona erdiren kadın işçiye ödenir. Dayanak 1475 sayılı Kanun m.14’tür. Aynı işverende en az bir yıl çalışmak gerekir. Her tam yıl için 30 günlük giydirilmiş brüt ücret ödenir. 2026 ikinci yarı tavanı 73.729,87 TL’dir. İhbar süresine uyulmaz. İşsizlik maaşı alınamaz. SGK çıkış kodu 13’tür.
Yazının İçeriği
- 1.Evlilik Nedeniyle İşten Ayrılma Kıdem Tazminatı Nedir?
- 2.Evlilik Nedeniyle Feshin Hukuki Niteliği
- 3.Kıdem Tazminatı Almanın Şartları
- 4.Evlilik Nedeniyle İşten Ayrılma Nasıl Yapılır?
- 5.İhbar Süresi ve İhbar Tazminatı
- 6.Evlilik Tazminatı Hesaplama 2026
- 7.Başka İşte Çalışmak Hakkı Ortadan Kaldırır mı?
- 8.İşsizlik Maaşı ve SGK Çıkış Kodu
- 9.Yeniden Evlenme ve Özel Durumlar
- 10.İşveren Ödemezse Ne Yapılır?
- 11.Dikkat Edilmesi Gerekenler
- 12.Sık Sorulan Sorular
Evlilik Nedeniyle İşten Ayrılma Kıdem Tazminatı Nedir?
Evlilik nedeniyle işten ayrılma kıdem tazminatı, resmî nikâh tarihinden itibaren bir yıl içinde iş sözleşmesini kendi isteğiyle sona erdiren kadın işçiye ödenen kıdem tazminatıdır. Uygulamada kısaca evlilik tazminatı denir. Hukuken ayrı bir tazminat değil, kıdem tazminatıdır.
Dayanak 1475 sayılı İş Kanunu m.14/1-5 hükmüdür. 4857 sayılı İş Kanunu kıdem tazminatını yeniden düzenlemediği için 1475 sayılı Kanunun m.14 hükmü yürürlükte bırakılmıştır. Bu nedenle bugün de uygulanır.
Normalde istifa eden işçi kıdem tazminatı alamaz. Evlilik bu kuralın istisnasıdır. Kadın işçi istifa etse bile şartlar varsa kıdem tazminatını alır.
Dayanak
1475 sayılı Kanun m.14/1-5.
Süre
Resmî nikâhtan itibaren bir yıl.
Kıdem Şartı
Aynı işverende en az bir yıl çalışma.
SGK Kodu
Kod 13, kadın işçinin evlenmesi.
Evlilik Nedeniyle Feshin Hukuki Niteliği
Evlilik nedeniyle fesih, kanunun kadın işçiye tanıdığı özel bir fesih hakkıdır. Haklı nedenle fesih değildir. Bildirimli fesih de değildir. Bu nedenle işçi ihbar süresine uymak zorunda değildir.
Fesih için işverenin onayı gerekmez. Bildirim işverene ulaştığı anda sözleşme sona erer. Yargıtay 9. Hukuk Dairesi 20 Mayıs 2014 tarihli kararında feshin işverence kabul edilmesinin gerekmediğini açıkça belirtmiştir.
Erkek İşçi Bu Haktan Yararlanabilir mi?
Hayır. Hüküm yalnızca kadın işçiyi kapsar. Anayasa Mahkemesi bu hükmün eşitlik ilkesine aykırı olduğu iddiasını incelemiştir. 19 Haziran 2008 tarihli kararla itiraz reddedilmiş, hüküm Anayasaya uygun bulunmuştur. Mahkeme, Anayasanın aileyi ve kadını koruyan hükümlerine dayanmıştır.
Kıdem Tazminatı Almanın Şartları
- Kadın işçi olmak: Hak yalnızca kadın işçiye tanınmıştır.
- Resmî nikâh: Dini nikâh veya birlikte yaşama yeterli değildir.
- Bir yıllık süre: Fesih nikâh tarihinden itibaren bir yıl içinde yapılmalıdır.
- En az bir yıl kıdem: Aynı işverende en az bir tam yıl çalışılmış olmalıdır.
- Feshin işçi tarafından yapılması: Sözleşmeyi kadın işçi kendi isteğiyle sona erdirmelidir.
- Evliliğin iş sözleşmesinden sonra olması: İşe girmeden önce evlenmiş olan işçi bu haktan yararlanamaz.
Bir Yıllık Süre Nasıl Hesaplanır?
Süre resmî nikâh tarihinde başlar. Düğün tarihi veya nişan tarihi esas alınmaz. Süre hak düşürücüdür. Bir yıl geçtikten sonra yapılan fesih evlilik nedeniyle fesih sayılmaz. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu 3 Kasım 2020 tarihli kararında bu ilkeyi kabul etmiştir.
Nikâhtan önce yapılan fesih de geçersizdir. Hukuk Genel Kurulu 12 Ekim 2016 tarihli kararında, nikâhtan birkaç gün önce verilen dilekçeyi sıradan istifa saymıştır. Bu nedenle dilekçe nikâhtan sonra verilmelidir.
İşe Girmeden Önce Evlenen İşçi
Evlilik iş sözleşmesinden önce yapılmışsa hak doğmaz. Yargıtay 9. Hukuk Dairesi 19 Ekim 2017 tarihli kararında bu durumda kıdem tazminatı istenemeyeceğine hükmetmiştir. Kanunun amacı, çalışırken evlenen kadının aile hayatına uyumunu kolaylaştırmaktır.
6 Ay Çalışan Biri Evlilik Tazminatı Alabilir mi?
Hayır. Kıdem tazminatı için aynı işverende en az bir yıl çalışmak gerekir. Altı ay çalışan işçi evlilik nedeniyle ayrılsa da kıdem tazminatı alamaz. Ancak ödenmemiş ücret, fazla mesai ve kullanılmamış yıllık izin alacakları ödenir. Deneme süresi kıdeme dahildir.
Evlilik Nedeniyle İşten Ayrılma Nasıl Yapılır?
Fesih yazılı yapılmalıdır. Kanun belirli bir şekil öngörmez. Ancak ispat yükü işçidedir. Yazılı ve tebliğ edilmiş bir bildirim, ileride doğacak uyuşmazlıkta en güçlü delildir.
- Resmî NikâhBir yıllık süre nikâh tarihinde başlar.
- Kıdem KontrolüAynı işverende en az bir yıl çalışılmış olmalıdır.
- Yazılı FesihEvlilik gerekçesi yazılır, evlilik belgesi eklenir.
- TebliğBildirim noter, KEP veya imzalı tebellüğ ile yapılır.
- ÖdemeKıdem tazminatı fesih tarihinde muaccel olur.
- Arabuluculuk ve DavaÖdenmezse arabulucuya, sonra iş mahkemesine gidilir.
Evlilik Nedeniyle İşten Ayrılma Dilekçesi
- Başlık: İşverenin unvanı ve adresi.
- Kimlik: İşçinin adı, soyadı, T.C. kimlik numarası ve işe giriş tarihi.
- Gerekçe: Evlilik tarihi ve 1475 sayılı Kanun m.14 uyarınca fesih yapıldığı.
- Talep: Kıdem tazminatı, yıllık izin ücreti ve diğer alacakların ödenmesi.
- SGK kodu: Çıkışın kod 13 ile bildirilmesi talebi.
- Ek: Evlilik cüzdanı fotokopisi veya nüfus kayıt örneği.
Dilekçeye sadece istifa ediyorum yazmayın. Gerekçe evlilik olarak açıkça belirtilmelidir. Yargıtay 9. Hukuk Dairesi 2 Kasım 2015 tarihli kararında, dilekçede evlilik yazılmasa bile süre içinde yapılan feshi evlilik feshi saymıştır. Ancak bu yol uyuşmazlık ve dava riski doğurur. Baştan doğru yazmak süreci kısaltır.
İhbar Süresi ve İhbar Tazminatı
Evlilik nedeniyle ayrılan kadın işçi ihbar süresine uymak zorunda değildir. Dilekçeyi verdiği gün işten ayrılabilir. İşveren de işçiden ihbar tazminatı isteyemez.
Kadın işçi de işverenden ihbar tazminatı alamaz. Çünkü sözleşmeyi işveren değil, işçi sona erdirmiştir. Yargıtay 22. Hukuk Dairesi 24 Nisan 2017 tarihli kararında bu ilkeyi uygulamıştır.
| Hak | Durum |
|---|---|
| Kıdem tazminatı | Alınır |
| İhbar tazminatı | Alınmaz |
| İhbar süresine uyma | Gerekmez |
| Kullanılmayan yıllık izin ücreti | Alınır |
| Ödenmemiş ücret, fazla mesai, prim | Alınır |
| İşsizlik maaşı | Alınmaz |
| İşe iade davası | Açılamaz |
Evlilik Tazminatı Hesaplama 2026
Kıdem tazminatı her tam yıl için 30 günlük giydirilmiş brüt ücret üzerinden hesaplanır. Artan süreler orantılı olarak eklenir. Giydirilmiş ücrete yemek, yol ve düzenli primler gibi süreklilik gösteren ödemeler dahildir.
Tazminat kıdem tavanını aşamaz. Tavan fesih tarihine göre belirlenir.
| Dönem | Kıdem Tazminatı Tavanı |
|---|---|
| 1 Ocak – 30 Haziran 2026 | 64.948,77 TL |
| 1 Temmuz – 31 Aralık 2026 | 73.729,87 TL |
Kıdem tazminatından gelir vergisi kesilmez. Yalnızca binde 7,59 oranında damga vergisi kesilir.
Örnek Hesaplar
| Örnek | Brüt | Damga Vergisi | Net |
|---|---|---|---|
| 1 yıl, brüt 40.000 TL | 40.000,00 TL | 303,60 TL | 39.696,40 TL |
| 1 yıl, tavandan | 73.729,87 TL | 559,61 TL | 73.170,26 TL |
| 4 yıl, brüt 40.000 TL | 160.000,00 TL | 1.214,40 TL | 158.785,60 TL |
| 4 yıl, brüt 90.000 TL (tavan) | 294.919,48 TL | 2.238,44 TL | 292.681,04 TL |
| 3 yıl 5 ay, brüt 40.000 TL | 136.666,67 TL | 1.037,30 TL | 135.629,37 TL |
Tabloda Temmuz ile Aralık 2026 arasındaki fesihler esas alınmıştır. Yılın ilk yarısındaki fesihlerde tavan 64.948,77 TL’dir.
Kıdem tazminatı hesabı diğer fesih hâllerinde de aynıdır. Örneğin yaş dışında emeklilik şartlarını doldurarak ayrılan işçi de aynı formülle tazminat alır.
Başka İşte Çalışmak Hakkı Ortadan Kaldırır mı?
Tek başına kaldırmaz. Evlilik nedeniyle ayrılan kadın işçinin kısa süre sonra başka bir işte çalışmaya başlaması kıdem tazminatını düşürmez. Yargıtay 9. Hukuk Dairesi 10 Mayıs 2012 tarihli kararında bu ilkeyi kabul etmiştir.
Ancak her olay ayrı değerlendirilir. Fesihten önce yeni işverenle anlaşılmış ve evlilik sadece gerekçe olarak gösterilmişse hakkın kötüye kullanıldığı ileri sürülebilir. Bu nedenle yeni işe geçiş zamanlaması dikkatle planlanmalıdır.
İşsizlik Maaşı ve SGK Çıkış Kodu
Evlilik nedeniyle ayrılan kadın işçi işsizlik maaşı alamaz. 4447 sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu m.51, ödeneğe hak kazandıran fesih hâllerini sayar. Evlilik nedeniyle işçinin kendi feshi bunlar arasında yoktur.
İşveren çıkışı SGK’ya kod 13 ile bildirir. Bu kodun açıklaması kadın işçinin evlenmesidir. Kod yanlış girilmişse işçi işverenden düzeltme isteyebilir. Yanlış kod ileride kıdem uyuşmazlığında aleyhe yorumlanabilir.
Yeniden Evlenme ve Özel Durumlar
| Durum | Sonuç |
|---|---|
| Dini nikâh | Hak doğmaz. Resmî nikâh şarttır. |
| Nikâhtan önce fesih | Sıradan istifa sayılır. |
| İşe girmeden önce evlilik | Hak doğmaz. |
| Boşanıp yeniden evlenme | Yeni resmî nikâh yeni bir bir yıllık süre başlatır. Daha önce tasfiye edilen kıdem tekrar sayılmaz. |
| Yurt dışında yapılan evlilik | Resmî evlilik esastır. İspat için nüfusa tescil önerilir. |
| Kamu işçisi | İş Kanunu kapsamındaki tüm işçiler yararlanır. Memurlar kapsam dışıdır. |
Kıdem tazminatı evlilik birliği içinde alındığında mal rejimini de etkiler. Evlilik süresine isabet eden kısım edinilmiş mallara katılma rejimi kapsamında değerlendirilebilir.
İşveren Ödemezse Ne Yapılır?
Kıdem tazminatı fesih tarihinde muaccel olur. İşveren hemen ödemekle yükümlüdür. Geç ödemede mevduata uygulanan en yüksek faiz işler.
- İhtarnameNoter veya KEP ile ödeme ihtarı gönderilir.
- ArabuluculukDava şartıdır. İşverenin bulunduğu yer arabuluculuk bürosuna başvurulur.
- DavaAnlaşma olmazsa iş mahkemesinde alacak davası açılır.
- ZamanaşımıKıdem tazminatı için süre fesih tarihinden itibaren beş yıldır.
Gaziantep’te çalışan işçi Gaziantep Adliyesi arabuluculuk bürosuna başvurur. Anlaşma sağlanamazsa dava Gaziantep İş Mahkemelerinde görülür.
Askere giden erkek işçi de benzer bir kıdem hakkına sahiptir. Ayrıntılar askerlik sebebiyle işten ayrılma hakları yazımızda anlatılmıştır.
Dikkat Edilmesi Gerekenler
- Nikâhtan sonra başvurun: Nikâhtan önce verilen dilekçe hak doğurmaz.
- Bir yılı kaçırmayın: Süre hak düşürücüdür ve nikâh tarihinde başlar.
- Gerekçeyi açık yazın: Sadece istifa yazmak uyuşmazlık doğurur.
- Belgeyi ekleyin: Evlilik cüzdanı fotokopisi veya nüfus kayıt örneği.
- Tebliği belgeleyin: Noter, KEP veya imzalı tebellüğ kullanın.
- SGK kodunu kontrol edin: Çıkış kod 13 ile bildirilmelidir.
- Bordroları saklayın: Giydirilmiş ücretin ispatı için gereklidir.
Sık Sorulan Sorular
Evlilik nedeniyle işten ayrılanlar ne kadar tazminat alır?
1 yıllık evlilik tazminatı ne kadar 2026?
4 yıllık evlilik tazminatı ne kadar?
6 ay çalışan biri evlilik tazminatı alabilir mi?
Evlilik nedeniyle işten ayrılan ihbar tazminatı alabilir mi?
Evlilik nedeniyle işten ayrılan işsizlik maaşı alabilir mi?
Evlilik nedeniyle işten ayrılmada SGK çıkış kodu kaçtır?
Evlendikten sonra başka işe girersem tazminatım yanar mı?
Dini nikâh ile evlilik tazminatı alınır mı?
İşveren evlilik tazminatını ödemezse ne yapılır?
Kahraman Hukuk Bürosu | İş ve Sosyal Güvenlik Hukuku
Evlilik nedeniyle kıdem tazminatında sonuç, feshin zamanlamasına ve bildirimin doğru yazılmasına bağlıdır. Nikâhtan önce veya bir yıl geçtikten sonra yapılan fesih hakkı ortadan kaldırır. Kahraman Hukuk Bürosu kıdem tazminatı, fesih bildirimi, arabuluculuk ve işçilik alacağı davalarında hukuki danışmanlık ve dava takip hizmeti sunmaktadır.
Gaziantep Barosu’na kayıtlı olarak faaliyet gösteren büromuz, Gaziantep iş mahkemeleri nezdinde yürütülen dava ve işlerde Gaziantep avukat hizmeti kapsamında hukuki danışmanlık ve dava takip hizmeti sunmaktadır.
Evlilik Nedeniyle Kıdem Tazminatı İçin Destek Alın
Fesih bildiriminin hazırlanması, kıdem hesabı ve ödenmeyen tazminatın tahsili için iletişime geçebilirsiniz.
Hukuki Danışmanlık İçin İletişime GeçinGaziantep İş Hukuku Avukatı